Op woensdagavond 16 september 2026 wordt in Utrecht de 15de VOLZIN-lezing gehouden. De lezing wordt deze keer verzorgd door de bekende historicus Beatrice de Graaf, die ook de 4de VOLZIN Waarderingsprijs uitgereikt zal krijgen.
Het voorlopige programma en andere informatie is te vinden onderaan deze pagina.
VOLZIN-LEZING
De titel van de lezing van Beatrice de Graaf is: Terugkeer van de goden – Religie in de geopolitiek. De laatste jaren maken we een heropleving mee van religieuze symboliek, mythologische taal en bijna messiaanse leidersfiguren. In verschillende landen presenteren machthebbers zich als uit verkorenen, terwijl oude verhalen opnieuw worden ingezet om nationale identiteit te versterken. Tegelijkertijd gebruiken burgers en bewegingen spirituele beelden om rechtvaardigheid te eisen. Deze ontwikkeling is geen letterlijke terug keer van godheden, maar een krachtige metafoor voor hoe
geloof en verbeelding politieke keuzes beïnvloeden. Het vraagt om kritisch denken en historisch besef, zodat samenlevingen onderscheid blijven maken tussen inspiratie, macht en manipulatie in een steeds complexere wereld vol onzekerheid en verandering.
WAARDERINGSPRIJS
De 4de VOLZIN Waarderingsprijs wordt uitgereikt aan Beatrice de Graaf, omdat zij op een duidelijke, toegankelijke en deskundige manier spreekt over complexe thema’s. Ze vermijdt jargon en vertaalt vraagstukken op het gebied van geschiedenis en veiligheid naar heldere verhalen die begrijpelijk zijn voor een breed publiek. Tegelijk neemt ze haar publiek serieus door nuance en context te bieden. Religie krijgt daarbij een duidelijke plaats: ze geeft duiding aan de manier waarop geloof zowel een bron van zingeving als een factor in conflicten kan zijn. Zonder te simplificeren laat ze zien hoe religieuze ideeën doorwerken in politiek en samenleving, waardoor haar analyses herkenbaar en verdiepend zijn voor uiteenlopende kijkers en lezers. Ook schrijft en vertelt ze over hoe het geloof in haar persoonlijke leven een belangrijke rol speelt.
OVER BEATRICE DE GRAAF
Historicus Beatrice de Graaf (Putten, 1976) staat bekend om haar werk op het gebied van veiligheid, terrorisme en internationale geschiedenis. Ze is als hoogleraar Geschiedenis van de Internationale Betrekkingen verbonden aan de Universiteit Utrecht, waar ze onderzoek doet naar de manier waarop samenlevingen omgaan met dreiging en geweld. De Graaf verwierf brede bekendheid door haar heldere analyses in de media en haar vermogen om complexe historische en actuele thema’s toegankelijk uit te leggen. Daarnaast schrijft ze boeken en essays waarin ze verbanden legt tussen verleden en heden. In 2018 verscheen Tegen de terreur. Hoe Europa veilig werd na Napoleon, in 2021 verscheen Radicale verlossing: Wat terroristen geloven, in 2025 Wij zijn de tijden en recent Poetins tsaristische droom, een boek dat ze samen met Niels Dros schreef.
