Hoe aanstekelijk: vol van vuur, passie en gloed ergens voor zijn. Zoals het verhaal, het leven van Jezus. Je zult maar jong zijn en de potentie van dat Leven voor jezelf en anderen zien, en niets liever willen dan erover delen. Na mijn eerste column in deze dit tweeluik over de kerk zag ik ook Hillsong: A Megachurch Exposed op HBO Max.

We zien hoe jongeren in kerken stelselmatig te weinig worden beschermd tegen de lok van de maakbaarheid en het ‘instant succes’. Leiderschap in een kerkelijke context is veel kwetsbaarder dan in andere contexten. Dat komt omdat mensen zich met hun hele existentie en alles wat daar schuurt en schaaft aan je toevertrouwen. Leidinggeven aan die tere processen is geen weg van antwoorden, maar een route van naast mensen present kunnen zijn. En dat vraagt dat ‘de dingen door je heen zijn gegaan’. Dat je – met alle verschillen – van binnen contact kunt maken met de aard van de vraag, twijfel en zorg van de ander.

Veel jonge kerkelijke leiders raken emotioneel aan de grond, uitgeblust, geknakt en gebroken. Dat komt omdat deze jongeren te weinig aan de hand worden genomen. Omdat ze zich niets laten zeggen? Wie weet, maar ik zie vooral een context die het toejuicht, applaus geeft. Het jonge charisma dat mensen trekt, enthousiasmeert: je zou er bijna van in een welvaartsevangelie gaan geloven.

Maar het is giftig. Want de jongere leider heeft nog geen benul - en kan dat ook niet hebben - van wat hij uit eigen nog niet bewerkte ervaringen projecteert op zijn volgelingen. Met steeds weer het gevaar dat de eigen wonden bloed bij anderen veroorzaken in plaats van heling. Dat kun je in de boeken wel lezen, maar het vraagt soms oneindig veel lijkende kilometers. En intervisie, supervisie, bevraagd worden, oefenen.

Veel jonge kerkelijke leiders raken emotioneel aan de grond, uitgeblust, geknakt en gebroken. Dat komt omdat deze jongeren te weinig aan de hand worden genomen. Omdat ze zich niets laten zeggen? Wie weet, maar ik zie vooral een context die het toejuicht, applaus geeft

Jakob van Wielink

Moeten jongeren dan geen leiding geven, geen podium beklimmen, niet aangemoedigd worden? Om de drommel wel. Want dat vuur, dat is aanstekelijk, en nodig. Maar we moeten ze helpen dat vuur met geduld te gebruiken. Zoals een smid eerst leerling is, dan gezel en dan meester. Er moet tijd overheen gaan. Zodat hij kan leren dat de boodschap van Jezus - die Liefde is - niet over maakbaarheid gaat, en naar je hand zetten, maar over nabijheid als het donker is, klein, en onzichtbaar. Wijsheid laat zich niet afdwingen.

Het is stoer bijvoorbeeld te kunnen zeggen dat (spontaan) mensen tot geloof kwamen of dat er mensen met kwalen en ziektes werden genezen. En als je erbij was, wil je dat verhaal vertellen, verder brengen. Er vallen woorden als ‘transformatie’. Toch is de tegennatuurlijke kunst er niet (meteen) van onder de indruk te raken en je er niet door te laten meeslepen. Ben je nieuwsgierig naar de ervaringen bij de mens na een maand, een jaar, vijf jaar? Onderzoek en ervaring laten zien dat de verhalen na verloop van tijd weer heel anders kunnen zijn. 

Het verhaal van geloof gaat over gezond zijn of worden, vreugde kunnen ervaren in de stormen van het leven, verbinding kunnen vieren, jezelf kunnen zijn en uiten. Veel kerkgangers ontdekken dat de dag na de bekering de oude pijn niet ineens verdwenen is, dat na de emotionele kick van de genezing na enkele dagen, weken of maanden het toch anders blijkt te zijn.

Maar een jonge leider die transformatie, getallen en welvaart slechts als marketing ziet – zonder dat te durven erkennen – beschadigt en (her)traumatiseert mensen. Omdat die mensen geen beschikbare leider meer treffen. Ze gaan zich schuldig voelen en zeggen niets meer, of blijven een gelikt verhaal vertellen om noch zichzelf noch degene in wie zoveel vertrouwen werd gesteld teleur te stellen.

Genezing, heling, opstanding: wonderen gebeuren, elke dag. Soms is het ‘instant’, maar oneindig vaker resultaat van een lange reis, waarbij een betrouwbare gids als leider aanwezig blijft, en nieuwsgierig.

Vond u dit artikel waardevol? Trakteer ons dan op een kopje koffie! Scan de QR-code of doneer via deze link.

Jakob van Wielink helpt leiders en hun organisaties te leven vanuit hun roeping. Hij is partner bij De School voor Transitie in Huissen en verbonden aan het Portland Institute for Loss and Transition (VS). Voor meer info: www.deschoolvoortransitie.nl.